Bigalı mantar avcısı Kamuran Arslan, orman yangınlarından sonra yanmış alanlarda adeta fışkıran kuzugöbeği mantarlarının sırrını anlattı. Arslan’a göre bu durum kesinlikle tesadüf değil; doğanın yangına verdiği güçlü ve sistemli bir tepki.
“KUZU GÖBEĞİ NEDEN YANIK ORMANLARDA ÇIKAR?”
Yanık ormanda görülen kuzugöbeği (Morchella) mantarlarının ardında bilimsel nedenler bulunduğunu belirten Arslan, yangın sonrası oluşan şartların bu nadide mantar için ideal bir ortam yarattığını söyledi.
Yangınla birlikte toprağın üzerinde biriken kül tabakası potasyum ve çeşitli mineraller açısından son derece zengin hale geliyor. Aynı zamanda yüksek ısı, yüzeyde yaşayan rekabetçi mantar ve mikroorganizmaların büyük bölümünü ortadan kaldırıyor. Bu durum, toprakta yıllardır pasif halde bekleyen kuzu göbeği misellerine adeta “şimdi zamanı” sinyali veriyor. Isı şoku ve değişen pH değerleri de mantarın meyve vermesini tetikleyen en önemli faktörler arasında yer alıyor.
İLK YIL NEDEN PATLAMA YAŞANIR?
Arslan, yanmış alanlarda kuzugöbeğinin özellikle ilk yıl çok yoğun görülmesinin de önemli nedenleri olduğunu vurguladı. İlk yıl toprak hem besin açısından son derece zengin hem de rekabetin düşük olduğu bir dönemden geçiyor.
Ancak sonraki yıllarda tablo değişiyor:
Toprak dengesi normale dönüyor
Rekabetçi türler yeniden çoğalıyor
Besin yoğunluğu azalıyor
Bu nedenle çoğu yanık sahada en güçlü mantar patlaması ilkbaharda ve ilk sezonda yaşanıyor; sonraki yıllarda ise miktar belirgin biçimde düşüyor.
“DOĞA BOŞLUK BIRAKMAZ”
Yangınların yıkıcı etkisine rağmen doğanın kendini yenileme gücüne dikkat çeken Arslan, hayatın küllerin arasından yeniden doğduğunu ifade etti.
“Doğa boşluk bırakmaz; yangının ardından bile hayatı yeniden başlatır” diyen deneyimli mantar avcısı, yanık sahalarda kuzugöbeği arayanlara sezonu iyi takip etmeleri tavsiyesinde bulundu.
Doğanın küllerden doğan bu lezzetli mucizesi, hem mantar tutkunlarını hem de bölge halkını her yıl aynı sorunun peşine düşürüyor: Yangın sonrası ortaya çıkan bu bolluk, aslında doğanın sessiz ama güçlü iyileşme sürecinin bir parçası.